Zawartość
Liczba całkowita wyników: 8

Zamówienia publiczne, klauzule społeczne

Możliwości wspierania grup wykluczonych dzięki mądremu stosowaniu prawa o zamówieniach publicznych

Data początkowa
np.: 12/2020
Data końcowa
np.: 12/2020
(pozwala na wiele wyborów np. z klawiszem Ctrl)

Rekomendacje Komisji Ekspertów ds. Osób Starszych dot. uwzględniania potrzeb osób starszych przy udzielaniu zamówień publicznych

Data: 2019-08-26

Unia Europejska już od kilkunastu lat promuje społeczne zamówienia publiczne, które pozwalają uwzględnić rozwiązania dające korzyści społeczne. W Polsce także od kilku lat w ustawie Prawo zamówień publicznych znajdują się zapisy pozwalające stosować społeczne zamówienia publiczne, a rząd oraz partnerzy społeczni promują ich stosowanie.

Jednak dane z Urzędu Zamówień Publicznych wskazują, że zamawiający, w szczególności samorządy terytorialne, wciąż rzadko wykorzystują aspekty społeczne w udzielanych zamówieniach.

Jedną z przyczyn jest brak wiedzy w zakresie konkretnych rozwiązań pozwalających osiągać oczekiwane korzyści społeczne, dlatego Komisja Ekspertów ds. Osób Starszych wyszła z inicjatywą stworzenia rekomendacji zawierających propozycje konkretnych rozwiązań, które zamawiający mogą zastosować wszędzie tam, gdzie z efektów realizacji zamówienia będą korzystać seniorzy. Rekomendacje mogą stosować nie tylko instytucje publiczne, ale także podmioty gospodarcze czy organizacje pozarządowe, które udzielają zamówień publicznych finansowanych lub współfinansowanych ze środków publicznych, w tym także funduszy unijnych. Bezpośrednim adresatem rekomendacji są zamawiający, realizatorem wykonawcy zamówień publicznych, a odbiorcą osoby starsze, czyli osoby, które ukończyły 60. rok życia .

Rzecznik Praw Obywatelskich, włączając się w upowszechnianie społecznych zamówień publicznych, zachęca do zapoznania się z „Rekomendacjami dot. uwzględnienia potrzeb osób Starszych przy udzielaniu zamówień publicznych”, które zostały opracowane przez ekspertów wspólnie z pracownikami Biura RPO.

Konferencja "Klauzule społeczne w jednostkach samorządu terytorialnego - praktyka, problemy, wyzwania"

Data: 2018-05-10

Jak stosować klauzule społeczne? Dlaczego są ważne i jakie dają korzyści?

Rzecznik Praw Obywatelskich jest przekonany, że klauzule społeczne są jednym z ważnych instrumentów wspomagających rozwiązywanie problemów społecznych, zarówno na poziomie krajowym, regionalnym, jak i lokalnym.

„Jeśli nie będzie w urzędach ludzi, którzy chcą stosować klauzule społeczne, to nie uda się rozwiązać wielu problemów społecznych. Chodzi nie tylko o rozwój gospodarczy ale też o równowagę społeczno-gospodarczą. Społeczne rozumienie zarządzania na szczeblu samorządowym to jest najlepszy sposób na rozwiązywanie problemów społecznych w Polsce. I nie są to tylko hasła – musimy sprawić aby klauzule społeczne stały się codzienną praktyką jednostek samorządu terytorialnego” – powiedział Adam Bodnar w swoim wystąpieniu podczas konferencji zorganizowanej w Centrum Nauki Kopernik 10 maja.

Biuro RPO stara się upowszechniać społeczne zamówienia publiczne. Nie tylko poprzez stosowanie w swoich zamówieniach tychże zapisów. W 2017 roku wspólnie z Urzędem Zamówień Publicznych Rzecznik zorganizował konferencję na temat klauzul społecznych adresowaną do administracji rządowej.
Kontynuacją tych działań jest konferencja skierowana do przedstawicieli jednostek samorządu terytorialnego, organizowana wspólnie z miastem stołecznym Warszawa, które jest jednym z samorządów najczęściej stosujących klauzule społeczne w zamówieniach publicznych. Celem konferencji jest zachęcenie samorządów terytorialnych do stosowania społecznych zamówień publicznych.

Prawo UE a klauzule społeczne

Komisja Europejska od kilkunastu lat promuje społeczne zamówienia publiczne, które umożliwiają wykorzystanie zamówień publicznych do realizacji istotnych celów społecznych, takich jak integracja, godna praca dla osób zagrożonych wykluczeniem społecznym – z niepełnosprawnościami, osób bezdomnych czy w trudnej sytuacji życiowej.
W prawodawstwie unijnym dotyczącym zamówień publicznych uwzględnione są rozwiązania, które pozwalają uwzględniać aspekty społeczne. Część z tych rozwiązań już w 2009 roku wprowadzona została w polskim Prawie zamówień publicznych, a ich katalog został poszerzony w 2016 roku w wyniku dostosowania naszej ustawy do nowych dyrektyw unijnych. Rząd, przede wszystkim za pośrednictwem Urzędu Zamówień Publicznych, prowadzi działania służące upowszechnianiu wiedzy o tych rozwiązaniach, od 2015 roku zaleca ich stosowanie jednostkom administracji rządowej. Wciąż jednak aspekty społeczne są stosunkowo rzadko wykorzystywane przez zamawiających, w szczególności przez jednostki samorządu terytorialnego.

Dobre praktyki

Dobre przykłady samorządu terytorialnego. a także korzyści wynikające ze stosowania klauzul społecznych pokazali przedstawiciele m. st. Warszawy.
„Przede wszystkim chcemy w zamówieniach publicznych upodmiatawiać wszystkie osoby zagrożone wykluczeniem, osoby z niepełnosprawnościami. W Warszawie 2,5 roku temu wprowadziliśmy zarządzenie, aby wszystkie jednostki podlegające miastu stosowały klauzule społeczne w zamówieniach. Wnosi to nie tylko społeczną wartość to zamówień publicznych ale też zwiększa świadomość społeczną w tym sektorze np. klauzule pracownicze stabilizują sytuację zawodową osób z grup zagrożonych wykluczeniem” – powiedział prof. Hanna Gronkieiwicz-Waltz, prezydent Miasta Stołecznego Warszawy.

2300 umów – 600 osób uzyskało zatrudnienie

Jak wygląda to w praktyce w Warszawie? Od wprowadzenia zarządzenia podpisano 2300 umów w ramach zamówień zawierających klauzule społeczne. Tym samym ok 600 osób z grup zagrożonych wykluczeniem otrzymało pracę. Najczęściej w obszarach usług remontowych, ochrony osób i mienia, usług opiekuńczych czy utrzymania czystości. Większość zastosowanych zapisów to klauzule zatrudnieniowe.
NIK przygotowała raport o stosowaniu klauzul społecznych w zamówieniach publicznych. Stwierdzono, że działania podejmowane przez Szefa Kancelarii Prezesa Rady Ministrów we współpracy z Prezesem Urzędu Zamówień Publicznych, mające na celu zwiększenie skali stosowania klauzul społecznych w zamówieniach publicznych udzielanych przez  jednostki administracji rządowej, nie spowodowały znaczącego wzrostu liczby zamówień publicznych uwzględniających klauzule społeczne, a w niektórych przypadkach doszło nawet do ich spadku.  Badania te dotyczyły również samorządów.
Krzysztof Kwiatkowski, Prezes NIK „Należy tu szczególnie wskazać gminę Brzeziny w województwie łódzkim, która zapewniła sobie odpowiednie przygotowanie jako zamawiającego do racjonalnego i skutecznego stosowania klauzul społecznych, poprzez m.in. określenie spodziewanych skutków społecznych i rozpoznanie rynku potencjalnych wykonawców. Określony cel stosowania klauzul, jako instrument wsparcia osób wykluczonych bądź zagrożonych wykluczeniem społecznym, dotyczący głównie osób niepełnosprawnych, wynikał z analizy racjonalności zastosowania klauzul dokonanej przy współudziale Powiatowego Urzędu Pracy w Brzezinach. Jednocześnie analiza ta wykazała że spośród osób wykluczonych z rynku pracy, to właśnie osoby niepełnosprawne wykazują największe zainteresowanie podjęciem pracy.”

W ramach warsztatów samorządowcy mogli skorzystać z doświadczeń i sprawdzonych rozwiązań stosowanych m.in. przez Warszawę, Łódź czy Poznań. Tematy dotyczyły czterech kwestii, które w praktyce budzą sporo wątpliwości i obaw: obligatoryjności stosowania aspektów społecznych, monitorowania i ocenie ich wykorzystywania w praktyce oraz stosowania czterech najważniejszych klauzul: zastrzeżonej, usługowej, pracowniczej i zatrudnieniowej.

 

Konferencja Klauzule społeczne w samorządach terytorialnych praktyka, problemy, wyzwania

Data: 2018-05-10

Jak stosować klauzule społeczne? Dlaczego są ważne i jakie dają korzyści?

Rzecznik Praw Obywatelskich oraz Prezydent m.st. Warszawy zapraszają na, 10 maja 2018 r., godz. 9:30 – 15:30 Centrum Nauki Kopernik, Wybrzeże Kościuszkowskie 20, Warszawa

Rzecznik Praw Obywatelskich jest przekonany, że społeczne zamówienia publiczne są jednym z ważnych instrumentów wspomagających rozwiązywanie problemów społecznych, zarówno na poziomie krajowym, regionalnym, jak i lokalnym.

Dlatego Biuro Rzecznika stara się upowszechniać społeczne zamówienia publicznych. W 2017 roku wspólnie z Urzędem Zamówień Publicznych zorganizowaliśmy konferencję na temat klauzul społecznych w zamówieniach publicznych adresowaną do administracji rządowej. Kontynuacją tych działań jest obecna konferencja skierowana do przedstawicieli jednostek samorządu terytorialnego, organizowana wspólne z miastem stołecznym Warszawa, które jest jednym z najbardziej doświadczonych samorządów w zakresie stosowania klauzul społecznych w zamówieniach publicznych.

W ramach warsztatów, które podzielone zostały na cztery bloki tematyczne, samorządowcy będą mogli skorzystać z doświadczeń i sprawdzonych rozwiązań stosowanych m.in. przez Warszawę, Łódź czy Poznań. Tematy dotyczą czterech kwestii, które w praktyce budzą sporo wątpliwości i obaw: obligatoryjności stosowania aspektów społecznych, monitorowaniu i ocenie ich wykorzystywania w praktyce oraz stosowaniu czterech najważniejszych klauzul: zastrzeżonej, usługowej, pracowniczej i zatrudnieniowej. Bezpośrednia rozmowa w trakcie warsztatów z pewnością ułatwi przedstawicielom samorządów wprowadzanie społecznych zamówień publicznych na swoim terenie. 

Program konferencji - Klauzule społeczne w samorządach terytorialnych

Data: 2018-03-30

 

Program

9:30   ̶  10:00 Rejestracja uczestników

10:00   ̶  10:15 Otwarcie konferencji:

  • Adam Bodnar, Rzecznik Praw Obywatelskich
  • Hanna Gronkiewicz-Waltz, Prezydent m.st. Warszawy

10:15   ̶  11:15 Wystąpienia:

  • Doświadczenia Warszawy w stosowaniu klauzul społecznych  – Tomasz Pactwa, Dyrektor Biura Pomocy i Projektów Społecznych, Urząd m.st. Warszawy;
  • Doświadczenia BRPO w stosowaniu klauzul społecznych oraz w promocji ich stosowania – Mateusz Saczywko, Naczelnik Wydziału Zamówień Publicznych w Biurze Rzecznika Praw Obywatelskich;
  • Zakres i skala stosowania klauzul społecznych przez administrację samorządową – Katarzyna Ołdak-Bułanowska, Starszy Specjalista w Departamencie Unii Europejskiej i Współpracy Międzynarodowej w Urzędzie Zamówień Publicznych;
  • Wyzwania dotyczące stosowania klauzul społecznych przez samorządy terytorialne – Tomasz Schimanek, działacz społeczny.

11:15   ̶  12:30 Wystąpienia:

  • Wnioski dotyczące stosowania klauzul społecznych przez samorządy terytorialne wynikające z kontroli przeprowadzonej przez NIK – Krzysztof Kwiatkowski, Prezes Najwyższej Izby Kontroli;
  • Przyszłość zamówień społecznych – kierunki rozwoju i niezbędne zmiany – Krzysztof Pilecki, Starszy Inspektor w Mazowieckim Centrum Polityki Społecznej;
  • Wnioski dotyczące stosowania klauzul społecznych w świetle kontroli PIP – Dariusz Mińkowski, Zastępca Głównego Inspektora Pracy;
  • Stosowanie klauzul społecznych a przepisy o ochronie danych osobowych – Monika Krasińska, Dyrektor Departamentu Orzecznictwa Legislacji i Skarg w urzędzie Generalnego Inspektora Ochrony Danych Osobowych;
  • Wnioski dotyczące stosowania klauzul społecznych wynikające z kontroli przeprowadzanych przez Regionalne Izby Obrachunkowe – Iwona Bendorf-Bundorf, Prezes Regionalnej Izby Obrachunkowej
    w Olsztynie;

12:30   ̶  13:00 Dyskusja

13.00 – 13.15   Przerwa kawowa

13:15   ̶  14:30 Warsztaty tematyczne (4 grupy po ok. 50 osób):

  • Jak upowszechniać stosowanie klauzul społecznych w jednostkach samorządu terytorialnego – zalecenie czy obowiązek? Roman Cieślak, p.o. dyrektora Wydziału Zamówień Publicznych w Urzędzie miasta Łódź oraz Sylwia Papiewska, Naczelnik Wydziału Biura Pomocy i Projektów Społecznych w Urzędzie m. st. Warszawy.
  • Jak weryfikować stosowanie klauzul społecznych i oceniać ich efekty? Tomasz Lewandowski, Wiceprezydent miasta Poznań oraz Katarzyna Stec, Zastępca Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w Gdyni
  • Stosowanie klauzuli zastrzeżonej i usługowej w praktyce: przykłady, problemy, wyzwania - Marta Jabłońska, Prezes Zarządu Stowarzyszenia Niepełnosprawni dla Środowiska EKON oraz Lechosław Adamczyk, Zastępca Wójta Gminy Brzeziny.
  • Stosowanie klauzuli zatrudnieniowej i pracowniczej w praktyce: przykłady, problemy, wyzwania - Krzysztof Strachota-Osiński, Kierownik Wydziału Zamówień Publicznych z Urzędu Marszałkowskiego w Warszawie oraz Andrian Staroniek, Naczelnik Wydziału Polityki Społecznej
    w Urzędzie Miasta Częstochowa.

14:30  ̶ 15:00 Podsumowanie warsztatów i konferencji (na forum ogólnym)

15:00  ̶ 15:30 Obiad
 

Klauzule społeczne w samorządach terytorialnych - konferencja

Data: 2018-03-26

Rzecznik Praw Obywatelskich oraz Prezydent m.st. Warszawy

 

zapraszają na konferencję

Klauzule społeczne w samorządach terytorialnych

praktyka, problemy, wyzwania

 

10 maja 2018 r., godz. 9:30 – 15:30

Centrum Nauki Kopernik, Wybrzeże Kościuszkowskie 20, Warszawa

Cel konferencji

Celem konferencji jest wymiana wiedzy oraz doświadczeń we wdrażaniu klauzul społecznych przez samorządy terytorialne.
 


Komisja Europejska od kilkunastu lat promuje społeczne zamówienia publiczne, czyli podejście, które umożliwia wykorzystanie zamówień publicznych do realizacji istotnych celów społecznych, takich jak integracja osób zagrożonych wykluczeniem społecznym, godna praca czy sprawiedliwy handel. W prawodawstwie unijnym dotyczącym zamówień publicznych uwzględnione są rozwiązania, które pozwalają uwzględniać aspekty społeczne. Część z tych rozwiązań już w 2009 roku wprowadzona została w polskim Prawie Zamówień Publicznych, a ich katalog został poszerzony w 2016 roku w wyniku dostosowania naszej ustawy do nowych dyrektyw unijnych. Rząd, przede wszystkim za pośrednictwem Urządu Zamówień Publicznych, prowadzi działania służące upowszechnianiu wiedzy o tych rozwiązaniach, od 2015 roku zaleca ich stosowanie jednostkom administracji rządowej. Wciąż jednak aspekty społeczne są stosunkowo rzadko wykorzystywane przez zamawiających, w szczególności przez jednostki samorządu terytorialnego. Jednym z nielicznych wyjątków w tym zakresie jest m.st. Warszawa, które stosuje klauzule społeczne od 2015 roku.

Rzecznik Praw Obywatelskich jest przekonany, że społeczne zamówienia publiczne są jednym z ważnych instrumentów wspomagających rozwiązywanie problemów społecznych, zarówno na poziomie krajowym, regionalnym, jak i lokalnym. Dlatego Biuro Rzecznika podjęło działania służące upowszechnianiu społecznych zamówień publicznych.  W 2017 roku wspólnie z Urzędem Zamówień Publicznych zorganizowaliśmy konferencję na temat klauzul społecznych w zamówieniach publicznych adresowaną do administracji rządowej. Kontynuacją tych działań jest obecna konferencja skierowana do przedstawicieli jednostek samorządu terytorialnego, organizowana wspólne z miastem stołecznym Warszawa, które jest jednym z najbardziej doświadczonych samorządów w zakresie stosowania klauzul społecznych w zamówieniach publicznych.

Celem konferencji jest zachęcenie samorządów terytorialnych do stosowania społecznych zamówień publicznych. Chcemy to zrobić poprzez pokazanie dotychczasowych uwarunkowań i doświadczeń w tym zakresie, w tym również dobrych przykładów jednostek samorządu terytorialnego, a także korzyści wynikających ze stosowania klauzul społecznych. Temu służyć będą wystąpienia przedstawicieli m.in. Urzędu Zamówień Publicznych i Najwyższej Izby Kontroli.

W ramach warsztatów, które podzielone zostały na cztery bloki tematyczne, samorządowcy będą mogli skorzystać z doświadczeń i sprawdzonych rozwiązań stosowanych m.in. przez Warszawę, Łódź czy Poznań. Tematy dotyczą czterech kwestii, które w praktyce budzą sporo wątpliwości i obaw: obligatoryjności stosowania aspektów społecznych, monitorowaniu i ocenie ich wykorzystywania w praktyce oraz stosowaniu czterech najważniejszych klauzul: zastrzeżonej, usługowej, pracowniczej i zatrudnieniowej. Bezpośrednia rozmowa w trakcie warsztatów z pewnością ułatwi przedstawicielom samorządów wprowadzanie społecznych zamówień publicznych na swoim terenie. 

Jak upowszechniać stosowanie klauzul społecznych w zamówieniach publicznych - konferencja organizowana wspólnie przez Biuro RPO i Urząd Zamówień Publicznych

Data: 2017-06-29

- Mamy miejsca w Polsce, gdzie świetnie rozwija się ekonomia społeczna, ale niestety ma to wciąż charakter wyspowy. Gdy jeździmy na spotkania regionalne, to odwiedzamy np. dobrze działające spółdzielnie socjalne. Ale nie wszędzie znajdzie się taki lokalny lider, który będzie chciał aktywnie działać. Właśnie dlatego państwo nie powinno czekać, aż taka osoba się pojawi, tylko samo musi tworzyć warunki, by wzmacniać określone procesy społeczne. Takim sposobem są klauzule społeczne – mówił rzecznik praw obywatelskich Adam Bodnar otwierając konferencję, o tym jak promować takie klauzule w zamówieniach publicznych i jak upowszechnić wiedzę o tym, dlaczego warto wykorzystywać aspekty społeczne w zamówieniach.

Rzecznik zwracał uwagę, że promując takie rozwiązania wzmacniamy te osoby i organizacje, które nie są wystarczająco konkurencyjne na wolnym rynku. W ten sposób wspierane są np. osoby z niepełnosprawnościami, osoby w kryzysie bezdomności, czy byli wychowankowie młodzieżowych ośrodków wychowawczych. Adam Bodnar podkreślił, że zdecydowanie lepiej jest zaaktywizować te osoby zawodowo, wzmacniać ich samodzielność, niż ograniczać się tylko do wydawania zasiłków.

Zdaniem RPO, bardzo ważna jest też zmiana mentalności społeczeństwa i urzędników. – Powinniśmy myśleć, o tym, że każdy z nas może być tą cegiełką, która buduje kapitał społeczny – podkreślał Adam Bodnar.

Wiceprezes Urzędu Zamówień Publicznych Hubert Nowak wskazywał, że UZP robi wiele, by upowszechniać stosowanie klauzul społecznych. Przyznał, że cieszyć powinien fakt, że istnieją nie tylko fakultatywne klauzule, ale również te, które muszą być stosowane obligatoryjnie. Podkreślał również, że jeszcze przed zmianą przepisów zdarzały się samorządy, które w swoich wewnętrznych przepisach stosowały klauzule społeczne. Przykładem może być m.st. Warszawa.

Decydując o wyborze najkorzystniejszej oferty finansowanej ze środków publicznych urzędnik często szuka takich kryteriów, które łatwo zmierzyć i ocenić. Takim kryterium jest cena proponowana przez oferenta. Jednak przepisy pozwalają na promowanie aspektów prospołecznych.

Biuro RPO korzysta z nich od dawna i wie, że nie prowadzi to wcale do mniejszej precyzji w postępowaniach przetargowych. Wymagamy więc np. by oferenci zatrudniali pracowników na umowy o pracę. Zapraszamy często do składania ofert spółdzielnie socjalne (czyli przedsiębiorstwa nastawione nie na zysk, a na dobro pracowników z grup marginalizowanych, z niepełnosprawnościami).

Dlaczego tak robimy? Bo rozumiemy, że instytucja publiczna nie powinna się kierować wąsko pojętym kryterium czystej korzyści finansowej. Bo taka korzyść jest pozorna. To prawda, że zatrudnianie ludzi na umowę-zlecenie pozwala oferentowi zaproponować niższą cenę, ale jednocześnie sprawia, że ludzie nie mają poczucia stabilności zatrudnienia, nie czują, że ich praca jest ważna i  doceniana. A to poważny koszt społeczny.

Przykłady zamówień BRPO

  • Ochrona BRPO i usługi sprzątania w Biurze – oferenci musza zatrudniać pracowników na umowę o pracę
  • Usługa tłumaczenie migowe – dopuszczamy wyłącznie tych wykonawców, u których ponad 50 proc. zatrudnionych to osoby z niepełnosprawnością
  • Nawet skromny poczęstunek na konferencji powstał w wyniku zamówienia skierowanego wyłącznie do podmiotów ekonomii społecznej

Program konferencji

10:00- 10:25 - Otwarcie:

Adam Bodnar, rzecznik praw obywatelskich

Hubert Nowak, wiceprezes Urzędu Zamówień Publicznych

10:25-10:45 

Zalecenia Rady Ministrów rola w upowszechnianiu stosowania klauzul społecznych w zamówieniach publicznych; Karol Szmaj, dyrektor Centrum Oceny Administracji w Kancelarii Prezesa Rady Ministrów

10:45-11:10

Klauzule społeczne w zamówieniach publicznych

– podstawy prawne, skala i zakres stosowania; Katarzyna Ołdak-Bułanowska, starsza specjalistka, Departament Unii Europejskiej i Współpracy Międzynarodowej w Urzędzie Zamówień Publicznych

11:10-11:25

Wnioski z dotychczasowych doświadczeń w stosowaniu klauzul społecznych; Tomasz Schimanek, ekspert ds. organizacji pozarządowych i programów społecznych

11:25-13:00

Praktyka stosowania klauzul społecznych w zamówieniach publicznych: wystąpienia i prezentacje

  • przykłady wykorzystania klauzul społecznych oraz korzyści i kosztów związanych z ich stosowaniem; Tomasz Pactwa, dyrektor Biura Pomocy i Projektów Społecznych Urzędu m.st. Warszawy;
  • przykłady wykorzystania klauzul społecznych oraz korzyści i kosztów związanych z ich stosowaniem; Piotr Nagraba, naczelnik Wydziału Procesów Zakupowych Biura Logistyki Ministerstwa Finansów;
  • przykłady wykorzystania klauzul społecznych oraz korzyści i kosztów związanych z ich stosowaniem; Mateusz Saczywko, naczelnik Wydziału Zamówień Publicznych Biura Rzecznika Praw Obywatelskich;
  • czy klauzule społeczne są skutecznym instrumentem wspierającym integrację osób zagrożonych marginalizacją społeczną; wystąpienie przedstawiciela Ministerstwa Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej ;
  • bariery w stosowaniu klauzul społecznych; wystąpienie przedstawiciela Głównego Urzędu Statystycznego (do potwierdzenia);
  • dyskusja na temat przedstawionych kwestii oraz innych praktycznych aspektów stosowania klauzul społecznych

13:15-14:15

Dyskusja: jak upowszechniać stosowanie klauzul społecznych – propozycje rozwiązań w sferze legislacji i praktyki stosowania klauzul społecznych, komentarz do dyskusji:

Joanna Sauter-Kunach, dyrektorka   Departamentu Doskonalenia Regulacji Gospodarczych w Ministerstwie Rozwoju oraz Magdalena Olejarz, dyrektorka  Departamentu Unii Europejskiej i Współpracy Międzynarodowej w Urzędzie Zamówień Publicznych